Ter inspiratie

Christus Koning / 26 november 2017



Onderscheidt u naar Zijn voorbeeld

Het feest van Christus Koning van het Heelal werd ingesteld in 1925 door paus Pius XI bij het zestiende eeuwfeest van het Concilie van Nicea. Vóór het Tweede Vaticaans Concilie werd Christus Koning gevierd op de laatste zondag van oktober, en sinds vaticanum II op de laatste zondag van het kerkelijk jaar. Centraal staat het koningschap van Jezus, die op een geheel andere manier koning is dan wereldse heersers dat zijn. Zijn Rijk en zijn koningschap zijn van een andere orde. De lezingen van vandaag laten ons dat zien in diverse beelden.

Exegetische notities Evangelie Matteüs 25,31-46

 


Bij het evangelie zijn vier belangrijke notities: over bokken en schapen; over de betekenis van de val van Jeruzalem; over de werken van barmhartigheid als sleutel van beoordeling van houding en gedrag en over het oordeel en de vermaning.
1. Wie er bedoeld worden met de schapen en de bokken, weten we uit de eerste lezing. De bokken zijn de slechte leiders en de schapen staan voor het volk Israël.
2. Matteüs stelt de ondergang van Jeruzalem en het einde van de wereld parallel aan elkaar. Zo wordt de ondergang een theologische waarheid (meer dan een historische).
De ondergang van Jeruzalem is een voorteken, de voorafspiegeling van het einde van de wereld. Matteüs koppelt er drie parabels aan vast. Ze gaan over de waakzaamheid. Ze bereiden de wederkomst voor én het laatste oordeel.
De verwoesting van Jeruzalem krijgt, zoals gezegd, een theologische lading: het is het einde van het Eerste Verbond. Tot Christus’ uiteindelijke terugkeer zet de Kerk diens heerschappij voort. Volgens sommigen tot aan het einde van de tijd. Zo ver dachten de eerste Christenen niet: voor hen kwam Christus regelmatig terug in de ander. Voor hen is de ondergang van de Tempel niet gekoppeld aan de uiteindelijke parousie (zie mijn opmerking over parousie bij de brief aan de Korintiërs).
3. Het gebeurt vaker in de Schrift dat je gedrag wordt beoordeeld met werken van liefde en barmhartigheid als maatstaf, en niet op basis van uitzonderlijke handelingen of acties. Heldendaden brengen je in dit opzicht niet veel verder. Lees Jesaja 58,7 en Job 22,6. Heel verhelderend omdat je dan leest dat de lichamelijke en de geestelijke werkelijkheid niet kunnen worden gescheiden. Niet alleen denken en reflecteren, ook en vooral doen – luidt de boodschap. De talenten van de bruidsmeisjes en de dienaren (lees eerder delen van hoofdstuk 25) betreffen talenten van barmhartigheid!
4. Op basis van díe talenten volgt het oordeel. De Mensenzoon komt om te oordelen. In het Eerste Testament zien we dit beeld al: de bokken zijn de slechte schapen die de schapen (Gods Volk) kwaad deden (Lees Ezechiël 34,17-19!).
Dit oordeel gebeurt zittend, op een troon van heerlijkheid. Dit beeld is enorm oud. In het Eerste boek Henoch (hoofdstuk 35, het verhaal plaatsen we in de tweede eeuw!) zien we hetzelfde tafereel!
Over dit oordeel is al veel geschreven. Voor ons is het hier van belang dat dit beeld van heerlijkheid wordt gevolgd door Jezus’ lijdensweg. Zoals de val van de tempel een metafoor is voor het einde van de tijd, is het beeld van het oordeel de voorafschaduwing van het eind van Jezus’ leven ( en ook van het Eerste Verbond). In en door de dood komt een nieuw verbond.

 

 

Themastelling
De Goede Herder, de Gastheer gebruikt gedrag als maatstaf om te oordelen.
De val van Jeruzalem en de ondergang van Jezus krijgen een theologische diepgang in een vermaning om goed te leven, om Gods liefde waar te maken. De Allerhoogste is zelf het voorbeeld als ‘goede herder’ en als ‘gastheer’. Dan hoef je niet te wachten op het einde van de tijd, en is een parousie elk moment van je leven te beleven.

 

SUGGESTIES


1. Ter overdenking
Onderstaande psalm past mooi ter overweging bij dit hoogfeest:

Psalm 93
De Heer is koning, met verhevenheid bekleed, 

de Heer is omkleed en omgord met kracht.

De wereld staat vast, onwankelbaar vast, 

en van oudsher staat uw troon, 
U bent al van eeuwigheid. 

De vloed kwam omhoog, o Heer, 

de vloed kwam bruisend omhoog, 

de vloed kwam omhoog met donderende golven.

Maar machtiger dan de stem van dit water, 

machtiger dan de kolkende zee 
bent U, Heer,
de Machtige, in den hoge. 

Uw geboden vormen een vast fundament, 

heerlijk is de heiligheid van uw huis,

o Heer, tot in lengte van dagen.

2. Voor de kinderen
Een verhaal van Harrie Brouwers bij de lezingen van deze zondag staat in zijn boek
Een woord teveel. Preken voor het A-jaar met verhalen voor kinderen (Heeswijk 2009).
In
100 verhalen van Han van Uden (Heeswijk 2010) staan diverse verhalen rond het thema ‘zorgen voor’.

Gebeden voor deze zondag


Openingsgebed

Eeuwige God,
die ons roept en wenkt,
die ons afstemt op elkaar,
open ons hart voor uw Woord,
geef dat wij U herkennen
in mensen om ons heen,
in de roep om hulp.
Mogen wij zo uw Koninkrijk opbouwen,
zo bidden wij U door Jezus Christus,
die met U en de heilige Geest
leeft in de eeuwen der eeuwen. Amen.

Gebed over de gaven

Eeuwige God,
wij bieden U onze gaven aan: brood en wijn,
teken van ons mensenleven.
Leer ons van harte delen,
met elkaar, met mensen in nood.
Maak van deze tafelgemeenschap
een open kring waarin ieder welkom is.
Zo bidden wij U door Christus, onze Heer. Amen.

Slotgebed

Eeuwige God,
wij danken U voor de wijze
waarop U in ons midden wilt zijn:
als een koning die recht doet.
Geef ons de moed op dezelfde wijze te leven,
zodat hartelijkheid en liefde ons samenleven bepalen
en wij meewerken aan de komst van uw rijk,
door Jezus Christus, onze Heer. Amen.


Werkgroep voor
Liturgie Heeswijk
Abdij van Berne
Abdijstraat 53
5473 AC Heeswijk
tel: 0413-293480
info@wlh.nl



Volg ons op: